Bolu Çorba En Lezzetli 3 Tarif: Ezogelin, Tarhana ve Toyga
- 2 gün önce
- 4 dakikada okunur
⠀
Soğuk bir Bolu kışında sizi en çabuk ısıtacak şey nedir? Kısaca cevap: bir kase tarhana veya ezogelin çorbası. Bolu çorba en lezzetli tartışmasında bu üç isim her zaman öne çıkar — ezogelin, tarhana ve toyga. Her birinin kendine has yapım tekniği ve malzeme sırları var.
Bolu mutfağında çorba sadece bir başlangıç değil, başlı başına bir öğün. Yaylalarda kış aylarında sabah kahvaltısı bile çorbayla açılır. Bu yazıda Bolu çorba en lezzetli üç tarifini gramajlarıyla, dakikalarıyla ve püf noktalarıyla anlatıyoruz.
⠀
1. Ezogelin Çorbası: Bolu Çorba En Lezzetli Favorisi
⠀
Ezogelin, Türkiye genelinde sevilir ama Bolu versiyonunda fark yaratan detay tereyağlı sos aşamasıdır. Bolu tereyağı bu çorbayı bir üst seviyeye taşır.
⠀
Malzemeler (4-5 kişilik)
⠀
1,5 su bardağı kırmızı mercimek
Yarım su bardağı ince bulgur
3 yemek kaşığı pirinç (yıkanmış)
1 adet orta boy soğan (ince doğranmış)
1 yemek kaşığı domates salçası
1 yemek kaşığı biber salçası
6 su bardağı sıcak su veya et suyu
1 çay kaşığı kaya tuzu
1 çay kaşığı kuru nane
Yarım çay kaşığı karabiber
⠀
Üzeri için sos:
2 yemek kaşığı Bolu tereyağı
1 çay kaşığı pul biber
1 çay kaşığı kuru nane
⠀
Yapılışı Aşama Aşama
⠀
Aşama 1 — Kavurma (5 dakika):
Orta boy tencereye 1 yemek kaşığı tereyağı koyun. Soğanları orta ateşte 3-4 dakika kavurun. Salçaları ekleyin, 1 dakika daha karıştırın. Salçanın kokusu değişene kadar bekleyin.
Aşama 2 — Haşlama (25-30 dakika):
Mercimeği, bulguru ve pirinci ekleyin. Sıcak suyu dökün. Karıştırın. Kaynayınca ateşi kısın. Kapağı aralık bırakın. 25 dakika pişirin. Mercimek tamamen dağılmalı.
Aşama 3 — Blender (2 dakika):
El blenderıyla pürüzsüz kıvama getirin. Kıvam koyu gelirse yarım bardak sıcak su ekleyin. Tuz ve karabiberi ekleyin.
Aşama 4 — Tereyağlı sos (2 dakika):
Küçük tavada tereyağını eritin. Pul biber ve naneyi ekleyin. 30 saniye karıştırın. Çorbanın üzerine gezdirin. Bolu çorba en lezzetli haliyle servis edin.
Toplam süre: 35-40 dakika.
⠀
2. Tarhana Çorbası: Bolu Çorba En Lezzetli Kış Klasiği
⠀
Bolu'da tarhana çorbası evlerde yaz aylarında hazırlanır ve kışın tüketilir. Yöresel tarhana çorbası tarifimiz detaylı bir kaynak, ama burada Bolu usulü pişirme yöntemini özetleyelim.
⠀
Malzemeler (4-5 kişilik)
⠀
4 yemek kaşığı ev yapımı tarhana (Bolu köy tarhanası tercih edin)
5 su bardağı sıcak su
1 yemek kaşığı tereyağı
1 yemek kaşığı domates salçası
1 çay kaşığı kaya tuzu
Yarım çay kaşığı karabiber
⠀
Servis için:
Kuru nane
Pul biber
Limon dilimi
⠀
Yapılışı Aşama Aşama
⠀
Aşama 1 — Tarhana ezme (10 dakika):
Tarhanayı bir kaseye alın. 2 su bardağı ılık su ekleyin. Elle veya çatalla iyice ezin. Topak kalmamalı. 10 dakika bekletin.
Aşama 2 — Kavurma ve kaynatma (15-20 dakika):
Tencerede tereyağını eritin. Salçayı ekleyip 1 dakika kavurun. Ezilmiş tarhana karışımını ve kalan 3 bardak sıcak suyu ekleyin. Karıştırarak kaynatın. Kaynayınca ateşi kısın, 10-15 dakika pişirin. Dip tutmaması için sık karıştırın.
Aşama 3 — Servis:
Tuz ve karabiberini ayarlayın. Kaselere dökün. Üzerine kuru nane ve pul biber serpin. Limon ile servis edin.
Toplam süre: 25-30 dakika. Bolu çorba en lezzetli kış yemeği olarak tarhana birinci sırada geliyor.
⠀
3. Toyga Çorbası: Bolu'nun Yöresel Sürprizi
⠀
Toyga, Bolu dışında pek bilinmez ama Bolu çorba en lezzetli listesinde hak ettiği yeri alır. Yoğurt bazlı, nohutlu ve naneli bu çorba yaz-kış yapılır. Toyga çorbası tarifimizi daha önce yayımlamıştık; burada kısa bir özet verelim.
⠀
Malzemeler (4-5 kişilik)
⠀
2 su bardağı yoğurt (tam yağlı, süzme değil)
1 yemek kaşığı un
1 adet yumurta sarısı
Yarım su bardağı haşlanmış nohut
3 yemek kaşığı haşlanmış buğday (dövme)
5 su bardağı et suyu veya su
1 çay kaşığı kaya tuzu
2 yemek kaşığı tereyağı
1 yemek kaşığı kuru nane
⠀
Yapılışı Aşama Aşama
⠀
Aşama 1 — Yoğurt karışımı (5 dakika):
Derin bir kasede yoğurt, un ve yumurta sarısını çırpın. Topak kalmamalı. Bu karışım çorbanın kesilmesini engeller.
Aşama 2 — Kaynatma (20-25 dakika):
Et suyunu tencerede ısıtın. Yoğurt karışımını azar azar eklerken sürekli karıştırın. Tek yöne karıştırmak kesilmeyi önler. Nohut ve buğdayı ekleyin. Kısık ateşte 15-20 dakika pişirin.
Aşama 3 — Nane sosu (1 dakika):
Tereyağını eritin. Kuru naneyi ekleyin. Çorbanın üzerine gezdirin. Tuzu ayarlayın.
Toplam süre: 30 dakika.
⠀
Bolu Çorba En Lezzetli Karşılaştırma Tablosu
⠀
Özellik | Ezogelin | Tarhana | Toyga
Özellik: Baz | Ezogelin: Mercimek | Tarhana: Tarhana unu | Toyga: Yoğurt
Özellik: Hazırlık süresi | Ezogelin: 35-40 dk | Tarhana: 25-30 dk | Toyga: 30 dk
Özellik: Zorluk | Ezogelin: Kolay | Tarhana: Kolay | Toyga: Orta
Özellik: Mevsim | Ezogelin: Yıl boyu | Tarhana: Kış | Toyga: Yıl boyu
Özellik: Kalori (1 kase) | Ezogelin: ~180 kcal | Tarhana: ~150 kcal | Toyga: ~200 kcal
⠀
Bolu Çorba En Lezzetli: Çorbayı Hangi Sırayla Servis Edersiniz?
⠀
Bolu sofrasında çorba sırası bellidir. Geleneksel Bolu yemek düzeninde çorba her zaman ilk gelir:
Kış aylarında: Tarhana veya toyga çorbası sofraya ilk konur. Vücudu ısıtır, iştahı açar.
Yaz aylarında: Ezogelin veya yayla çorbası tercih edilir. Daha hafif ve serinletici.
Özel günlerde: Düğün çorbası özel günlerin vazgeçilmezi. Bolu'da düğünlerde ve bayramlarda ikram edilir.
⠀
Bolu çorba en lezzetli diye aratanların büyük çoğunluğu ezogelini arıyor, ama toyga ve tarhana da en az ezogelin kadar tatmin edici. Hepsini deneyip kendi favorinizi belirlemenizi tavsiye ederiz.
⠀
Bolu Çorba En Lezzetli Püf Noktaları
⠀
Et suyu kullanın: Su yerine et suyu (tavuk veya kuzu) çorbanın lezzet derinliğini katlıyor. Kuzu gerdan çorbası tarifimizde gerdan kemiğinden et suyu nasıl çıkarılır anlattık.
Tereyağını yakma: Sos için tereyağı hafif köpürüp rengi değişince hemen baharatları ekleyin. Yanık tereyağı acılaştırır.
Tarhana seçimi: Market tarhanası ile köy tarhanası arasında büyük fark var. Bolu pazarlarından veya köy üreticilerinden temin edin.
Toyga kıvamı: Çok koyu olursa sıcak su ekleyin, ama kaynamadan sonra ekleyin. Soğuk su yoğurdu keser.
⠀
Bolu Çorba En Lezzetli Deneyimi için Bekleriz
⠀
Evde bu tarifleri denedikten sonra orijinal Bolu lezzetini yerinde tatmak isterseniz, İstanbul-Ankara yolculuğunuzda Bakacak Mevkii'ndeki İbrahimin Yeri'ne uğrayın. Meşe közü mangalın yanında sıcacık bir Bolu çorbası, soğuk havalarda yolculuğunuzun en güzel molası olacak.
